Özel Teknelerin Donatımı ve Özel Tekneleri Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmelik
Sayın Üyemiz,
"Özel Teknelerin Donatımı ve Özel Tekneleri Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmelik" Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından 17 Ocak 2026 tarih ve 33140 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış olup, yayım tarihinden 6 ay sonra (17 Temmuz 2026) yürürlüğe girecektir.
Söz konusu, "Özel Teknelerin Donatımı ve Özel Tekneleri Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmelik" ile özel tekne ve özel yatların donatımı, kullanım esasları ve bu tekneleri kullanacak kişilerin yeterlilikleri ile idari yaptırımlara ilişkin yeni düzenlemeler getirilmiştir.
Bahse konu Yönetmelik ile getirilen yeni düzenleme ve önemli uygulamalardan özetle;
1- Amatör Denizci Belgesi (ADB) yeterliliğine ilişkin olarak;
-Tam Boyu 10 m'ye kadar özel tekneleri kullanmak için "ADB 10",
-Tam Boyu 24 m'ye kadar özel tekneleri kullanmak için ise "ADB 24" şeklinde Belge tanımlaması ikiye ayılmıştır. Bu belgelerin alınması için çevrimiçi teorik eğitim, uygulama eğitimi ve sınav şartları Yönetmelikte yeniden düzenlenmiştir.
2- Kazanılmış haklara ilişkin olarak; özellikle bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce "Amatör Denizci Belgesi (ADB)" ne sahip olanlar, 5 yıl içinde (17 Temmuz 2031'e kadar) ADB 24 teorik eğitimini tamamlamaları gerekmektedir. Söz konusu süre zarfında ADB 24 teorik eğitimini tamamlamayanların belgeleri ADB 10 olarak düzenlenecektir.
3- Özel Tekne ve Özel Yatların sevk ve idaresine ilişkin olarak;
-Tam boyu 10 metreye kadar (dâhil) olan özel tekneler bölge, mesafe ve zaman sınırı olmaksızın en az ADB 10 sahibi bir kişinin sevk ve idaresinde seyredecektir.
-18 yaşından küçük ADB 10 sahibi kişiler, yanlarında bulunan en az ADB 10 sahibi bir yetişkinin gözetiminde tam boyu 10 metreye kadar (dâhil) olan özel tekneleri sevk ve idare edebileceklerdir.
-Gövde boyu 24 metreye kadar (dâhil) olan özel tekneler bölge, mesafe ve zaman sınırı olmaksızın en az ADB 24 veya usta gemici ve üstü yeterlik belgesi sahibi bir kişinin sevk ve idaresinde seyredebilecektir.
-Özel yatlar, ticari yatlar gibi donatılacaktır.
-Amatör Denizci Belgesi gemiadamı yeterlik belgesi yerine geçmemektedir.
-Özel tekneler, Yönetmeliğin EK-1'de şekli belirtilen noter veya Liman Başkanlığı onaylı yetki yazısı ile sahipleri tarafından kullanma ehliyetine haiz başkalarına geçici olarak kullandırılabilecektir. Özel tekne sahiplerinin eşi ve çocukları için düzenlenen EK-1 yetki yazılarında noter veya liman başkanlığı onayı aranmayacaktır. Liman başkanlığı tarafından onaylanan EK-1 yetki yazıları için 1.000 Türk lirası ücretin Bakanlık Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı hesabına yatırılması zorunludur.
-Turizm mevzuatı uyarınca belgelendirilmiş, ticari faaliyette bulunmaksızın gezi ve sportif amaçlı olarak mürettebatsız (bare-boat) kiralanan özel tekneler, kiracı sıfatıyla ADB sahibi kişilerce sahip oldukları amatör denizci belgesinde belirtilen boy sınırını aşmamak kaydıyla, sevk ve idare edilebileceklerdir.
4- Amatör Denizci Belgesi (ADB) Başvuru ve Belge Yenileme Sistemine ilişkin olarak;
-İlk defa ADB almak için teorik eğitime katılmak isteyen aday Amatör Denizci Belge Sistemi (ADBS) https://adbs.uab.gov.tr/ üzerinden hesap oluşturacaktır. Teorik eğitimler çevrimiçi yapılacak olup, eğitim konularının teorik eğitime başlandıktan sonra en fazla 30 gün içerisinde tamamlanması gerekmektedir. Sınava başvuru yöntemi, sınav öncesi ve sonrası işlemleri ile sınav kuralları İdarenin resmî internet sitesinde duyurulacaktır.
-ADB sahibi, belgesinin kayıp veya çalıntı olduğunu, üzerindeki yazıların silindiğini veya belgesinin zarar gördüğünü beyan etmesi hâlinde, ADBS https://adbs.uab.gov.tr/ üzerinden belgenin yenilenmesini çevrimiçi olarak talep edecek ve 492 sayılı Kanun kapsamında güncel belge harcını ödeyerek İdareye veya ADB düzenleme yetkisi olan herhangi bir liman başkanlığına başvuracaktır.
5- Özel Teknelerin Denetimi ve İdari Yaptırımlarına ilişkin olarak;
-Yolcu taşıma kapasitesinden fazla kişiyle yola çıkan özel tekneler ve yatlar ile ticari maksatla yolcu veya yük taşıyanlar, "yolculuğuna izin verilmemiş" sayılacak ve bunlar hakkında 10/6/1946 tarihli ve 4922 sayılı Denizde Can ve Mal Koruma Hakkında Kanunun 21 inci maddesi hükümlerine göre işlem yapılacaktır.
-Özel tekne veya yatını ticari faaliyet için kullandıran veya EK-1'de tanımlı yetki yazısı olmadan başkasına kullandıran tekne sahiplerine ve yetki belgesiz kullananlara, ADB Belgesi olmadan tekne kullananlara ve belgesi askıda olduğu halde tekne kullananlara teknenin her bir metresi için 2.500 Türk lirası olmak üzere tekne tam boyu üzerinden hesaplanarak idari para cezası uygulanacaktır.
-Başkasına ait bir özel tekneyi EK-1'de tanımlı yetki yazısı olmadan kullananların Amatör Denizci Belgeleri 6 ay süreyle askıya alınacaktır.
-Nefeste saptanan kan alkol seviyesi (BAC) %0,05 ya da 0,25 mg/ml oranından fazla şekilde özel tekne ile seyredenlerin, yetkili idare tarafından belirlenen hız sınırlarının üzerinde seyreden veya yüzme sahalarına can emniyetini tehlikeye düşürecek mesafede yaklaşan veya seyir, can, mal ve çevre emniyetini tehlikeye atacak şekilde kullananların Amatör Denizci Belgeleri 6 ay süreyle askıya alınacaktır.
-Yönetmeliğin EK-2'de yer alan bulundurulması zorunlu asgari emniyet teçhizatını teknede bulundurmayanların seyrine müsaade edilmeyecek ve tekne sahibine her bir metre için 1.000 Türk lirası olmak üzere tekne tam boyu üzerinden hesaplanarak idari para cezası uygulanacaktır.
-Bu Yönetmelikte belirlenen idari para cezaları, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesi uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılarak uygulanacaktır.
"Özel Teknelerin Donatımı ve Özel Tekneleri Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmelik" in tamamı Odamız web sayfasında (www.denizticaretodasi.org.tr) Duyurular/Mevzuat ve Turizm Bölümlerinde yayınlanmakta olup, ayrıca yazımız Ek'inde sunulmaktadır.
Bilgilerinize arz ve rica ederim.
Saygılarımla,
İsmet SALİHOĞLU
Genel Sekreter
